4. Bereikbaarheid

Het programma Bereikbaarheid bestaat uit het deelprogramma Mobiliteit en heeft als doel:

Ons mobiliteitsbeleid - zoals opgenomen in het Programma Mobiliteit - is daar voor de komende jaren op ingericht. Wij werken aan zorgeloze mobiliteit aan de hand van zes mobiliteitsthema’s:

Publieke mobiliteit
Met publieke mobiliteit bieden we een doeltreffend systeem om van A naar B te komen waarbij alle vervoersvormen naadloos op elkaar aansluiten. Hiermee bieden wij onze reizigers een overzichtelijke, betaalbare, toegankelijke, betrouwbare en sociaal veilige reis. In 2025 hebben helaas minder reizigers van het openbaar vervoer gebruik gemaakt; vooral bij het treinvervoer. Dit is te verklaren door de lange periodes van buitendienststellingen op het spoor (in verband met werkzaamheden Groningen Spoorzone en Wunderline). Er zaten net iets minder mensen in de bus in 2025 (1% minder dan in 2024), maar medio 2025 is de dienstregeling voor het busvervoer weer iets verder uitgebreid. Met meer en vaker bussen zowel voor de drukke lijnen als op het platteland verwachten we dat het aantal reizigers weer gaat groeien. Onder de noemer van het Deltaplan voor Noordelijk Nederland hebben wij ook afgelopen jaar aan de Nedersaksenlijn en Lelylijn gewerkt. Inmiddels hebben Rijk en Regio (in het BO MIRT in januari 2026) besloten tot de MIRT-verkenning Nedersaksenlijn. In samenhang hiermee is gelijktijdig ook de Verkenning voor de Gebiedsontwikkeling Nedersaksenlijn gestart. Voor de Lelylijn hebben we samen met het Rijk gewerkt aan de uitwerking van het Masterplan Lelylijn. Het project Groningen Spoorzone heeft een belangrijke mijlpaal gehaald met de opening van de reizigerstunnel en de nieuwe doorkoppeling van de sporen.

Actieve mobiliteit
Actieve mobiliteit is iedere manier van reizen waarvoor je zelf actief beweegt. Deze vorm van mobiliteit veroorzaakt geen uitstoot, weinig hinder en bevordert de gezondheid. We hebben in 2025 meerdere succesvolle uitprobeeracties en campagnes uitgevoerd om verschillende doelgroepen te stimuleren om bijvoorbeeld te gaan fietsen. Dit doen we door (steeds weer meer) partijen aan te haken bij de Fietscommunity, en in dit kader hebben we ook meerdere fietsstimuleringsprojecten gesubsidieerd. Gemeenten konden vanaf 2025 subsidie aanvragen voor fietsvoorzieningen bij gemeentelijke bushaltes, P&R's en carpoolplaatsen om het aantal stallingsplaatsen te vergroten. Wij zijn daarnaast gestart met de voorbereidingen voor dertien projecten om het Regionale Fietsnetwerk te verbeteren. Ook werkten we aan uitvoering van de projecten uit de Loopagenda 'Samen Stappen Zetten'. Zo hebben we de subsidieregeling Snelle stappen opengesteld voor gemeenten en andere publieke grondeigenaren om infrastructuur voor voetgangers te verbeteren.

Goederenvervoer en logistiek

Logistiek is een verzamelterm voor alles wat komt kijken bij de organisatie, planning, behandeling en het vervoer van goederenstromen. We hebben in de afgelopen jaren gewerkt aan de logistieke netwerkkaart en het dashboard logistiek. We hebben onderzoek gedaan naar meerdere kansrijke 'modal shift' pilots (de verschuiving van vervoer over de weg naar vervoer over water) en de pilot bij Cosun Beet is verder uitgewerkt. Ook is er een concept subsidieregeling opgesteld om te starten met de aanleg van een dekkend netwerk van Clean Energy Hubs, dit zijn openbare tank-, laad- of bunkerstations waar minimaal twee alternatieve duurzame energiebronnen worden aangeboden voor zwaar wegtransport en binnenvaart. Ook is er een concrete werkagenda voor de goederenvervoercorridor Noordoost-Nederland. Hiermee kunnen we onze regio beter onder de aandacht te brengen bij het Rijk en de EU.

Infrastructuur

Een goed infrastructuurnetwerk binnen en naar de provincie Groningen is belangrijk om de bereikbaarheid te blijven garanderen en maakt de ruimtelijke en economische ontwikkeling van onze provincie mogelijk. De wijze waarop we infrastructuur ontwikkelen is tegelijkertijd belangrijk voor het leefcomfort van onze inwoners en essentieel om mee te kunnen doen aan de samenleving. Vanuit de programmatische aanpak infrastructuur hebben we in 2025 meerdere (onderhouds)projecten uitgevoerd op wegen, fietspaden en bruggen, vaak gecombineerd met verbetering van het netwerk en de verkeersveiligheid. Ook hebben we diverse infrastructurele projecten voorbereid, uitgevoerd en afgerond. Met de officiële opening van het Zuiderplantsoen is op 13 september 2025 het project Aanpak Ring Zuid geëindigd. De doorfietsroute Ten Boer - Groningen is op 4 december feestelijk geopend en de deelprojecten Beertsterbrug en herinrichting Rozenbladrotonde onder het project Blauwe Roos bij Winschoten zijn ook afgerond.
Het MIRT-onderzoek Westflank Groningen, met als sluitstuk de Ontwikkelagenda is in april 2025 door uw Staten vastgesteld. Vervolgens hebben uw Staten in december 2025 een aangepast realisatiebesluit voor de N355 Fase 1 genomen waardoor dit project uitgevoerd kan worden. Op het BO Leefomgeving in juni 2025 hebben Rijk en Regio ingestemd met het ontwikkelperspectief voor het NOVEX- gebied Groningen - Masterplan Zeehavens waardoor wij verder kunnen werken aan versterking van het gebied Eemsdelta/ Hogeland tot en met de A7. Wij zijn met het Rijk in het BO MIRT tot een startbeslissing voor de Verkenning N33 Noord gekomen en hebben ook financiële afspraken gemaakt over de N33 Midden.

Slimme en groene mobiliteit

Groene mobiliteit staat voor alles wat we kunnen doen om de negatieve uitstooteffecten van mobiliteit te verminderen conform de Klimaatwet. Met slimme mobiliteit bedoelen we alles wat we kunnen doen om mobiliteit efficiënter, inclusiever, schoner en veiliger te organiseren. Inmiddels zijn bijna alle HVO-bussen (Hydrotreated Vegetable Oil) vervangen door zero-emissie bussen; er zijn in 2025 ook voor de lange afstand bussen fossielvrije vervangers besteld waardoor we nu richting de 95% zero-emissie bussen gaan. Om te komen tot een volledige zero emissie treinenvloot in de komende treinconcessie hebben wij besloten om in te gaan zetten op (partiële) elektrificatie in combinatie met elektrische (batterij)treinen, uiteraard gezamenlijk met het Rijk, als eigenaar van de hoofdspoorweginfrastructuur. Ook werkten we in 2025 nog steeds aan inhalen van de achterstanden bij het plaatsen van openbare laadpalen. En we hebben meerdere acties uitgevoerd in het kader van het programma Deelmobiliteit Noord-Nederland: Deel'm .
Wij hebben in 2025 het derde zij-instroomprogramma gestart waarbij wij mensen vanuit verschillende achtergronden laten instromen in de sector slimme en groene mobiliteit. De vorige twee programma’s zijn zeer succesvol gebleken; zo’n 70% van de deelnemers heeft een baan in de sector gevonden. Ook zijn in 2025 vanuit de fieldlabs voor autonoom vervoer meerdere stappen gezet, zoals de verdere doorontwikkeling op het busdepot van Qbuzz met de eerste autonome twaalfmeterbus, meerdere vluchten met de waterstofdrone met zwaardere (medische) pakketten en gesprekken over het vervolg op de testritten op opstelterrein de Vork voor autonome techniek (ATO) in de treinen. Ook is, als koploper in Nederland, gewerkt aan de opleiding Droningen van het Noorderpoort.

Verkeersveiligheid

Wij willen dat iedereen zo veilig mogelijk kan meedoen in het verkeer en iedere dag weer veilig thuiskomt. Om de ambitieuze doelstelling van nul verkeersslachtoffers in 2050 te halen moeten we extra inzetten op verkeersveiligheid. In 2025 zijn op onder andere de provinciale wegen N979, N963, N355 en N993 verkeersveiligheidsmaatregelen getroffen, deze zijn gecombineerd uitgevoerd met projecten groot onderhoud. Ook hebben we weer een subsidieregeling voor verkeersveiligheidsprojecten voor gemeenten opengesteld waar alle gemeenten op ingeschreven hebben. We hebben RISM-II (Road Infrastructure Safety Management) geïmplementeerd in onze organisatie en op basis van de analyses hieruit al diverse maatregelen genomen, zoals bijvoorbeeld op de N370 (ook bekend als de Mariokartbocht). Voor Onderdendam zijn we in overleg met de gemeente en de omgeving gestart met een onderzoek naar een duurzame oplossing voor de oost-westverbinding. Wij hebben samen met de gemeenten in het Verkeer- en vervoerberaad (VVB) gewerkt aan de activiteiten uit het Werkplan VVB 2025, zoals het regionaal organiseren van verkeerseducatie op basisscholen waarbij we meer dan 60% van de scholen bereiken en op voortgezet onderwijs waarbij we meer dan 30% van de scholen bereiken; de percentages zijn in lijn met onze streefcijfers. Daarnaast voerden we gedragscampagnes voor allerlei soorten verkeersdeelnemers, zoals het programma Doortrappen voor Senioren, en campagnes over middelengebruik, afleiding, snelheid, fietsverlichting en fietshelmen voor de 18+ doelgroep. Ook hebben dit jaar 1.600 inwoners via onze fietshelmactie 'Groningen zet ‘m op!’ een fietshelm met € 25 korting aangeschaft.