3. Platteland en natuur

Het programma Platteland en natuur heeft als doel:

Het programma bestaat uit de deelprogramma's:

1. Natuur en landschap
2. Landbouw

Natuur en landschap

Toekomst Landelijk Gebied (TLG)
In 2025 hebben we het Gebiedsplan Toekomst Landelijk Gebied Groningen afgerond en is het door Provinciale Staten vastgesteld. In het afgelopen jaar zijn op basis van het gebiedsplan zoveel mogelijk initiatieven gefaciliteerd en hebben we enkele plannen uitgewerkt. Dit betreffen plannen die vanuit de gebieden zijn ontstaan, of plannen waarvan we van oordeel zijn dat die in de toekomst onvermijdelijk zijn en/of al financiële dekking bestaat.
Enkele voorbeelden van deze initiatieven/plannen zijn: Samen met de gebiedscollectieven en het ministerie van LVVN zijn we gekomen tot een definitieve gebiedsofferte die het ministerie vervolgens heeft goedgekeurd. Daarnaast zijn we gestart met een waterstudie in Duurswold en het uitwerken van de Agenda voor de Veenkoloniën en het gebied rondom Liefsthingsbroek. Ook is er in 2025 gestart met het opzetten en uitwerken van Doelsturing/KPI's en Triple P+ (mestverwerking). Richting het Rijk hebben we onder andere via een manifestatie op 4 februari 2025 in Den Haag laten zien waartoe Groningen bereid is om te investeren in een landelijk gebied en duidelijkheid te geven aan haar ondernemers richting de toekomst.

Programma Natuur
We zijn aan de slag gegaan met de tweede fase van het landelijke Programma Natuur (planperiode 2024-2030). Er zijn onderzoeken uitgezet om inzichten te krijgen in de staat van het landschap en de natuur. Ook is een openstelling opgesteld voor de subsidie voor het uitvoeren van natuurherstelmaatregelen. Hierbij lag de focus over stikstofgevoelige Natura2000-gebieden en habitattypen. Het doel van Programma Natuur is het uitvoeren van natuurherstelmaatregelen om de negatieve effecten van stikstof op habitats en soorten te beperken.

Agenda Natuurinclusief
Er is meegewerkt aan een landelijke uitwerking van de Agenda Natuurinclusief 2.0 . De Agenda Natuurinclusief zet in op het versterken van de 70% niet beschermde natuur, door natuur een onderdeel te maken van sociale, culturele en economische aspecten van onze samenleving. Via een lokaal Netwerk Natuurinclusief Groningen faciliteren we een uitvoering die past bij de provincie.

Natuurnetwerk (NNN) en Bos en Hout
In 2025 is gewerkt aan de realisatie van het huidige NNN, uitvoering programma Bos en Hout, (agrarisch) natuurbeheer en het uitvoeren van landschapsmaatregelen. Voor het NNN is gestart met de besteksvoorbereiding voor het Dwarsdiep (combinatie waterberging en natuur in het Zuidelijk Westerkwartier) en is in de regio centraal het definitieve inrichtingsplan en bestek voor de Polders Oosterland en Lappenvoort opgeleverd
Voor het gebied Wolfsbarge-Semslinie (inrichting 29 ha NNN-oevers Zuidlaardermeer) is gestart met de planvoorbereiding.
In Westerwolde is begonnen met de planvoorbereiding van de inrichting van diverse NNN-percelen. Het betreft Geeselberg en ’t Stobke (in totaal 29 ha) en Ellersinghuizerveld (57 ha).
Voor het programma Bos en Hout is het werk gegund voor de aanplant van 7 ha bos in Muntendam en zijn verschillende subsidies verleend. Voor het (agrarisch) natuurbeheer en het uitvoeren van landschapsmaatregelen zijn ook diverse subsidies verleend.

Ecologie en Economie in Balans (E&E)
Het samenwerkingsverband Ecologie en Economie in Balans (E&E) in de Eemsdelta is voortgezet. De samenwerkingspartners zetten zich gezamenlijk in voor economische groei en verbetering van de natuur- en milieukwaliteit, met oog voor leefbaarheid. Het uitvoeringsprogramma van E&E voor ecologie is het adaptief programma Eems-Dollard 2050 (ED2050), waarvan de tweede tranche voor de periode 2021-2026 in uitvoering is. Vanaf 2025 is de verkenning VLOED overgegaan naar het voorbereidend programma Meegroeiende kust, als deelprogramma van ED2050. In november 2025 is een symposium georganiseerd rondom de resultaten van de tweede tranche van ED2050.

Kustprogramma (algemeen)
Vanuit de projecten en programma's die langs de kust tot ontwikkeling komen is een concreet kustprogramma voor de Groninger Waddenkust ontwikkeld. In 2025 is onder andere ontwikkeld: een ecologisch masterplan voor de kustontwikkeling van Oosterhorn tot aan de Duitse grens en een integrale financieringsstructuur voor het realiseren van de Groeidelta/Meegroeiende kust. We hebben het Rijk intensief betrokken bij de benodigde (integralere) ontwikkelingen langs de Waddenkust.

Landbouw
Op 9 september 2025 hebben wij het Beleidsprogramma Landbouw 2025-2029 vastgesteld. De opmerkingen van uw Staten op het concept zijn hierin meegenomen. Het Beleidsprogramma Landbouw 2025-2029 is een uitwerking van de Economische Visie 2035 van de provincie Groningen en sluit aan op de ambities van de nieuwe Omgevingsvisie. Aan dit Beleidsprogramma Landbouw is een Uitvoeringsprogramma Landbouw toegevoegd, waarin staat welke taken en activiteiten in de periode tot en met 2027 uitgevoerd gaan worden.